Çözüldü Trigonometrik İntegralde Cebirsel Değişken Dönüşümü

Konusu 'Zor Sorular (Akademik Problemler Hariç)' forumundadır ve Honore tarafından 5 Mart 2026 başlatılmıştır.

Yüklüyor...
  1. Honore

    Honore Yönetici Yönetici

    Mesajlar:
    11.053
    Beğenileri:
    652
    Cinsiyet:
    Bay
    Meslek:
    Müh. (Elk./Bilg.)
    MIT Integration Bee 2025 Final Sorularından(mış):
    ∫ tanx ( 2 + (4 + cosx)^0,5 )^0,5 dx = ?
    (Okumada kolaylık olması için trigonometrik fonksiyonların argümanları parantez içinde yazılmadı.)

    https://www.facebook.com/photo/?fbi...m.1512272143808099&idorvanity=310768207291838
    (Yukarıdaki Facebook adresinde de yaklaşım olarak benzer bir çözüm var ama hem gereğinden fazla uzatılması hem de yazım titizliği açısından ben beğenmedim.)

    2 + (4 + cosx)^0,5 = y^2....(I) ⇒ cosx = (y^2 - 2)^2 - 4 ⇒ -sinxdx = 4y(y^2 - 2)dy ⇒ tanx dx = 4y(y^2 - 2) dy / [ 4 - (y^2 - 2)^2 ] dönüşümleriyle integrali yeni hali;
    ∫ 4y^2·(y^2 - 2) dy / [ 4 - (y^2 - 2)^2 ] =
    4·∫ (y^4 - 2y^2) dy / { [ 2 - (y^2 - 2) ][ 2 + (y^2 - 2) ] } =
    4·∫ (y^4 - 2y^2) dy / [ (4 - y^2)·y^2 ] =
    4·∫ (y^2 - 2) dy / (4 - y^2) =
    -4·∫ (y^2 - 2) dy / (y^2 - 4) =
    -4·∫ [ 1 + 2 / (y^2 - 4) ] dy =
    -4·∫ dy - 8·∫ dy / [ (y - 2)(y + 2) ] =
    -4·∫ dy - 8·∫ [ 0,25 / (y - 2) - 0,25 / (y + 2) ] dy =
    -4·∫ dy - 2·∫ dy / (y - 2) + 2·∫ dy / (y + 2) =
    -4y - 2·ln|y - 2| + 2·ln|y + 2| + C =
    -4y + 2·ln| (y + 2) / (y - 2) | + C....(II)
    (I) eşitliğinden ters dönüşümle y = [ 2 + (4 + cosx)^0,5 ]^0,5 ifadesi (II) ara sonucuna götürülünce;
    -4·[ 2 + (4 + cosx)^0,5 ]^0,5 + 2·ln| { [ 2 + (4 + cosx)^0,5 ]^0,5 + 2 } / { [ 2 + (4 + cosx)^0,5 ]^0,5 - 2 } | + C.

    Notlar:
    1. Tam sonuçtaki ikinci logaritmalı ifade istenirse WolframAlpha'nın aşağıda gösterdiği gibi birinci terim olan ters tanjant hiperbolik fonksiyon fantezisiyle de yazılabilir. Bu işlem, zamanı olan ve meraklı öğrencilere araştırma ve öğrenme ödevi.
    [https://z-library.sk/book/23Rkk4ZgRX/cracking-the-gre-mathematics-subject-test.html adresindeki kitabın 337. sayfasındaki (pdf dosyada 347) 20. problemin çözümü yararlı olur.]
    [​IMG]
    https://i72.servimg.com/u/f72/19/97/10/39/mit35.png
    https://www.wolframalpha.com/input?i=integrate tan(x)*sqrt(2+sqrt(4+cos(x)))dx

    2. Mavi renkli sonuçtaki logaritmik terimin, WA'nın verdiğindeki ters tanjant hiperbolik ifadeyle aynı olduğunu (cos(x) < 0 şartıyla)) gösteren www.mathful.com yapay zekâsının ayrıntılı incelemesi ekte, özeti de aşağıdadır.
    [​IMG]

    Ekli Dosyalar:

    Son düzenleme: 5 Mart 2026

  2. Benzer Konular: Trigonometrik İntegralde
    Forum Başlık Tarih
    Limit ve Süreklilik,Türev,İntegral Cebirsel İntegralde Trigonometrik Dönüşüm 31 Mart 2026
    Limit ve Süreklilik,Türev,İntegral Cebirsel İntegralde Trigonometrik Dönüşüm - Pisagor Teoremi 9 Mart 2026
    Limit ve Süreklilik,Türev,İntegral Cebirsel İntegralde Trigonometrik Dönüşüm Fantezisi 4 Şubat 2026
    Ivır Zıvır Sorular - Sohbet (Trivial Questions - Chat) Cebirsel İntegralde Trigonometrik Dönüşüm 12 Ocak 2026
    İlginç ve Sıradışı Çözümler Trigonometrik İntegralde Cebirsel Dönüşüm 21 Aralık 2025

Sayfayı Paylaş